TL: Để chế biến thức ăn, dự trữ thức ăn thô xanh, bà con cần chú ý:
1. Ủ chua:
Mục đích: Chế biến một số loại thức ăn thô xanh đã già: Cỏ già, thân ngô già, ... nhằm tăng hiệu quả tiêu hóa và dự trữ thức ăn cho bò trong mùa đông.
Chuẩn bị: Sử dụng túi nilon chuyên dụng hoặc hố ủ hoàn toàn kín, không rò rỉ, không hở, chắc chắn để đảm bảo nén chặt thức ăn và các loại vật dụng để tránh mưa và không khí lọt vào.
Tiến hành:
- Cỏ cắt ngắn 10 ÷ 15 cm, phơi tái, cho vào hố lớp dày 20 ÷ 30 cm, bổ xung thêm 4 ÷ 6kg rỉ mật đường và 0,5kg muối ăn cho 100kg cỏ, đầm nén chặt, chú ý nén chặt ở 4 góc hoặc xung quanh túi nilon.
- Tiếp tục cho từng lớp và nén như trên cho đến khi cỏ đầy hố hoặc nilon rồi lấy đất sét phủ một lớp trên cùng (đối với hố ủ). Với túi nilon, đẩy hết không khí trong túi ra, buộc chặt, tuyệt đối không được để nước mưa thâm vào hố ủ. Tiến hành ủ nhanh chóng 1 ÷ 2 ngày, lúc thời tiết nắng ráo, đem ra sử dụng trong vòng 7 ÷ 12 ngày, mỗi lần cho ăn cần bảo đảm kín túi ủ hoặc hố ủ.
- Thức ăn ủ chua phải có màu vàng nâu, không bị thối, nhũn, đồng thời có mùi đặc trưng của axit lactic, nếu thức ăn ủ chua có màu xanh đen, nhũn nát mùi khó chịu của axit butinic thì chất lượng thức ăn ủ chua kém.
2. Ủ rơm:
Thành phần phải được cân chính xác: 100kg rơm khô, 3kg urê, 0,5kg vôi tôi Ca(0H)2 (có thể có hoặc không), 0,5 kg muối và từ 60 ÷ 80 lít nước sạch.
Tiến hành: Urê với muối hoà tan trong nước, dùng thùng tưới, vòi hoa xen tưới và đảo đều rơm. Rơm đã được tưới cho vào túi nilon, hầm hoặc hố ủ (chú ý nén chặt các góc hầm, hố, bể). Sau đó buộc chặt miệng túi, đối với hố ủ đậy kín bằng nilon. Thời gian ủ 7 ÷ 12 ngày.
Cách cho ăn: Lần đầu mới cho ăn rơm ủ do mùi đặc trưng của amoniax nên bò chưa quen ăn ngay, do vậy ta phải tập dần cho ăn ít một. Lấy rơm trong túi ra để một thời gian cho bớt mùi rồi cho ăn. Trong giai đoạn vỗ béo bò thịt cho bò ăn tự do.
Chú ý: Khi cho ăn rơm ủ urê phải cho bò uống đủ nước với định mức: 30 ÷ 35 lít/con/ngày. Mùa khô cho bò uống tăng gấp 2 ÷ 3 lần.
- Khi sử dụng thức ăn ủ chua hoặc ủ rơm có thể theo hệ số quy đổi: 1kg cỏ voi ủ chua tương đương 2kg cỏ voi tươi. 1kg cỏ Păngola khô tương đương 3kg cỏ Păngola tươi. 1kg Rơm ủ Urê tương đương 3,5kg cỏ tươi.